Letterdoosjes.
Het grote letterdoosje heeft een diameter van
8 cm en is 2,5 cm hoog en bevat zevenenveertig lettertjes, het kleine 5,5 cm en is 2 cm hoog en bevat veertien lettertjes. De twee doosjes zijn van metaal. Het grote doosje kan alle lettertjes bevatten. Het kleine wordt gebruikt, wanneer de leerlingen de lettertjes van elke rij afzonderlijk leren leggen.
De lettertjes zijn van stevig pletbord vervaardigd, 23 mm hoog en voor een enkel letterteken 12 mm, en voor een dubbel 16 mm breed. De lettertjes hebben een zwarte streep, die steeds onderaan moeten komen om te voorkomen dat de letters op de kop neergelegd worden.
Als er lettertjes verloren raakten werden er bij de uitgever letterstrookjes aangeschaft. De lettertjes op deze strookjes werden met een schaar losgeknipt of nog beter met een beiteltje afgestoken.
Beide doosjes heb ik in bezit.
Klassikale leesplank.
De plaatjes van de klassikale leesplank zijn vier maal zo hoog en breed als die op het leesplankje. Onder elk plaatje zijn zoveel spijkertjes geslagen, als er letters onder hangen moeten en aan elk spijkertje komt een grote kartonnen letter te hangen, 8 cm hoog; de breedte wisselt met de breedte van de letter. Boven in ’t karton van elke letter is een koperen oog aangebracht, waarmee ze aan ’t spijkertje kan gehangen worden. Onderaan de leesplank is een smal bakje, waarin met de letters gewerkt kan worden; dit verklaart dus de vierde gleuf op ’t plankje. De leesplank kan worden opgehangen of op een ezel gezet.
Om te voorkomen dat de kinderen de plaatjes anders zouden benoemen bijvoorbeeld tegen roos – bloem of wiel – rad, was een verhaaltje een daarvoor aangegeven middel.
Bijvoorbeeld:
Laatst heb ik bezoek gehad. ’t Was een alleraardigst ventje met een vroolijk lachend gezicht, een baret op en een boekentaschje onder den arm. Hij zou naar school, maar kwam voor dien nog even bij mij aan. Want hij houdt veel van mij en ik vind hem zoo’n allerliefst kereltje. Hij komt haast aller dagen. dag, oom, zegt hij dan, zoo gauw hij de deur open doet. Dag, neef! zeg ik dan. want het is mijn neefje. Alexander is eigenlijk zijn naam; maar ’t is veel eenvoudiger hem maar neef te noemen. Oom, zei hij, terwijl hij wat achter zijn rug hield, oom, ik heb wat moois voor u!. Zoo, neef, breng je mij wat? Jij bent toch een beste neef!. ja, maar oom moest eerst raden wat het is!. ’t Is zoo’n guit, die kleine, aardige neef. Ik aan ’t raden: een appel, een oliekoek, een stokvisch,….Hoe vaker ik mis ried, hoe harder neef lachte. En wat was het nu? neef zijn eigen portret. jawel, neef had zijn portret laten maken. En ’t leek precies. Ik heb er toen nog een stuk of wat van zulke portretjes bij laten maken en nu heb jullie er ieder een op je plankje. Zie je neef wel? Wijs hem dan eens aan. Ja, dat is neef. Zeg hem nu allemaal maar eens vriendelijk goeien dag. Dag neef!. Aan zoo’n verhaaltje behoeven geen hoge eischen gesteld te worden; maar de inhoud ervan kan de belangstelling voor ’t plaatje en den bijbehoorenden naam in hooge mate verlevendigen en hiervan hangt het mede af, of de kinderen zich straks met zekere voorliefde dien naam zullen herinneren. neef heeft een hondje: fik; daar staat het hok van fik; hij spant fik wel eens voor een karretje met twee wielen, daar staat er een van. Zoo kan men ook de andere zaken met neef in verband brengen, al is dit dan ook niet volstrekt noodig. ’t Raam kan zijn van neefs huis, de roos staat in zijn tuintje, ’t juk behoort tot zijn speelgoed of is van de melkvrouw, die hem s’morgens melk brengt; met de schop graaft hij zijn tuintje, enz.
Deze klassikale leesplank zoek ik nog voor mijn collectie.
Leesboekjes.
Bij dit plankje horen zes leesboekjes en een informatieboekje voor de ouders. De zes leesboekjes zijn 19 cm hoog en 13 cm breed. Deze boekjes tellen ongeveer vijtig pagina’s.
Het boekje voor ouders is iets kleiner namelijk 18 bij 13 cm en telt …pagina’s.
Net als het leesplankje zijn de boekjes uitgegeven door M. D. Brinkgreve uit Deventer. Het zijn andere boekjes dan de eerder uitgegeven boekjes.
Alle plaatjes van het leesplankje vindt u terug in de illustratie op de voorzijde van de boekjes.
Deze boekjes heb ik in bezit.