Leesplankje M.B. Hoogeveen 1940 t/m 1949.

Over dit plankje:


Dit "verbeterde leesplankje" is gebruikt bij
"Hoogeveen's verbeterde leesmethode".
Dit is de derde uitgave van het aap, noot, mies plankje.

Het plankje bestaat uit drie rijen met in totaal 17 afbeeldingen van 4 cm hoog en 17 normaalwoorden. Dat zijn woorden waarin de klinkers en medeklinkers hun ongewijzigde klank hebben.

Dit plankje is van zwart geverfd hout beplakt met papier en de afmeting is ca 30 x 22,5 cm.

De woorden zijn:
aap, noot, mies, wim, zus, jet,
teun, vuur, gijs, lam, kees, bok,
weide, does, hok, duif, schapen.

Bij dit plankje zijnten opzichte van het eerder uitgebrachte plankje nagenoeg geen wijzigingen aangebracht. Dit is een zwarte uitgave.

De uitgever van dit plankje was J.B. Wolters - Groningen - Batavia.
In 1948 kostte dit leesplankje inclusief de letterdoosjes fl 2,25.

De illustrator was Cornelis Jetses.

Bij dit plankje hoorde twee letterdoosjes, een klassikale leesplank met standaard, een handleiding, een dicteerdoosje, een vertelselplaat en zes leesboekjes.

Dit is mijn eigen leesplankje.




Letterdoosje.


Het kartonnen letterdoosje heeft een afmeting van 9,5 cm lang, 7 cm breed en 3,3 cm hoog en bevat 47 lettertjes.

De lettertjes zijn van stevig pletbord vervaardigd, 23 mm hoog en voor een enkel letterteken 12 mm, en voor een dubbel 16 mm breed. De lettertjes hebben een zwarte streep, die steeds onderaan moeten komen om te voorkomen dat de letters op de kop neergelegd worden.

Als er lettertjes verloren raakten werden er bij de uitgever letterstrookjes aangeschaft. De lettertjes op deze strookjes werden met een schaar losgeknipt of nog beter met een beiteltje afgestoken.


Klassikale leesplank.


De plaatjes van de klassikale leesplank zijn 4 maal zo hoog en breed als die op het leesplankje. Onder elk plaatje zijn zoveel spijkertjes geslagen, als er letters onder hangen moeten en aan elk spijkertje komt een grote kartonnen letter te hangen, 8 cm hoog; de breedte wisselt met de breedte van de letter. Boven in 't karton van elke letter is een koperen oog aangebracht, waarmee ze aan 't spijkertje kan gehangen worden. Onderaan de leesplank is een smal bakje, waarin met de letters gewerkt kan worden; dit verklaart dus de vierde gleuf op 't plankje. De leesplank kan worden opgehangen of op een ezel gezet.
In 1948 kostte deze leesplank f 25,00

Vertselselplaat.


De vertelselplaat vormt een centraal onderdeel in Hoogeveen's methode voor het aanvankleijk onderwijs. De centrale figuur op de plaat is Teun, een man die een aapje aan een touw heeft. Op de plaat is van alles te beleven. De afbeeldingen van de vertelselplaat zijn terug te vinden op het leesplankje. De plaat is gedrukt in negen kleuren heeft een afmeting van 82 bij 110 cm en is van karton.
In 1948 kostte deze vertelselplaat fl 6,15.


Het kenmerkende van de leesmethode van hoogeveen is dat de leerlingen door middel van de vertellingen in een keer met alle normaalwoorden tegelijk in aanraking kwamen. Vervolgens herkenden ze de figuren uit de vertelling op de vertelselplaat. wanneer ze daarna het plankje in handen kregen waren de afbeeldingen reeds bekend en konden door de leerlingen zelf benoemd worden.

Op deze vertelselplaat staat J.B. Wolters - Groningen - Batavia, en is herkenbaar aan een brede rand.

Handleiding.


Handleiding voor onderwijsin het aanvankelijk lezen, geïllustreerd en gebonden. In de handleiding (tiende druk uit 1940) is beschreven hoe de lesmaterialen gebruikt dienden te worden. De handleiding heeft een afmeting van 15 cm bij 23 cm, en telt ongeveer 156 pagina's.
In 1948 kostte deze handleiding fl 2,90.

Leesboekjes.


Bij dit plankje van Hoogeveen's leesmethode horen zes leesboekjes. De boekjes zijn bewerkt door M.B. Hoogeveen, Jan Ligthart en H. Scheepstra, geillustreerd door C. Jetses en verzorgd door Gilles van Hees.

De leesboekjes zijn 21 bij 17 cm.
In 1947 kostte een leesboekje fl 0,65.


Het eerste boekje, van een reeks van zes, kan aan de leerlingen al vrij spoedig in handen worden gegeven. Ze kunnen er ter afwisseling voor de aardigheid nu en dan een lesje lezen. Het bevat buiten de normaalwoorden: bok, does, hok enz. nog geen woorden, die met een b,d,h,k,p of t beginnen, of op b of d eindigen. Uigezonderd het woordje het . Voor men het derde lesje (over mies) laat lezen, dicteert men dan het woordje het (het vuur, het lam, het raam) op het leesplankje; daarna wordt het voor enige tijd in een hoekje op 't zwarte bord "vereeuwigd". Als de leerlingen een normaalwoord niet herkennen, worden ze naar de leesplank verwezen.

Het tweede leesboekje bevat behoudens een paar gemakkelijke uitzonderingen, alleen woorden van de vorm oom, moe en raam en in het begin nog geen woorden, die met b, d, h, k, p, of t beginnen, behalve wanneer het normaalwoorden zijn; b en d aan 't eid komen nog niet voor.

Het derde leesboekje bevat hoofdzakelijk nog eenlettergrepige woorden, maar nu komen ook twee medeklinkers naast elkaar voor: aan 't eind of aan 't begin. Verder is af en toe het woord "heb" gebruikt. De stof bevat geen enkele "moeilijkheid", daardoor kan alle aandacht aan het technisch lezen besteed worden. Elk lesje staat nog op een bladzijde.

In het vierde leesboekje wordt bekendheid verondersteld met de stomme e, de volkomen klinkers in open lettergrepen, de dubbele medeklinkers en de d aan 't eind. De woorden en zinnen zijn nog heel eenvoudig van vorm; de inhoud is zodanig, dat hij door zeer middelmatige leerlingen begrepen wordt. Elk lesje kan worden gelezen, zonder dat een blad behoeft te worden omgeslagen. In het 12de lesje ziet men, welk boekje met dit parallel kan gaan. Pim en Mien I is weer iets gemakkelijker dan dit vierde stukje en kan dus tegelijk met dit gebruikt worden ter oefening in het vaardig lezen. Het verdient aanbeveling, de moeilijkste woorden van de lesjes uit dit vierde stukje, voor ze te laten lezen, eerst nog op het leesplankje (of op het dicteerplankje) te laten leggen.

Het vijfde leesboekje kan worden gelezen, als de tweeklanken, de overbodige w, de ng en de nk op het leesplankje behandeld zijn en de bordlesjes uit de Handleiding, welke hierop betrekking hebben, geheel of gedeeltelijk zijn behandeld. Naast dit deeltje gebruikte men het tweede of derde stukje van Pim en Mien.

Inet zesde leesboekje komen als nieuwe moeilijkheden voornamelijk voor de achtervoegsels ig en lijk. De woorden en de zinnen zijn alleen naar de vorm iets moeilijker genomen dan in de vorige stukjes; de inhoud is overal even eenvoudig. Naast dit boekje gebruikte men Pim en Mien IV.
In 1933 kostten deze boekjesfl 0,45.

Net als het leesplankje zijn de boekjes uitgegeven door J.B. Wolters - Groningen - Batavia.


Standaard voor klassikale leesplank.


De standaard heeft een afmeting van 200 cm hoog , 85 cm breed, 70 cm diep en is gemaakt van hout. Op deze standaard werd de klassikale leesplank hoog voorin de klas gemonteerd. Deze plank was dan goed te zien. De kinderen konden op de twee treden stappen om bij de leespank te komen. In 1948 kostte deze standaard fl 14,50.


Dicteerdoosje.


Het dicteerdoosje heeft een afmetig van
24 x 17 x 4,5 cm. Het opengeslagen deksel, met 7 gleuven, doet dienst als legplankje (dicteerplankje). Elk hokje bevat 7 kaartjes. Van de meest gebruikte letters (n,s,t en de toonloze e, het "kleintje") zijn 14 exemplaren in het doosje, 2 hokjes vol dus. Bovendien zijn er naast 7 a's nog 7 a's en zo ook 7 e's, 7 i's, 7 o's en 7 u's in opgenomen. In 1948 kostte dit verbeterd dicteerdoosje fl 2,60.

Leesoefeningen.


Lees- en bordoefeningen, bevatte de uitvoerige en methodisch gerangschikte woordenrijen en leesoefeningen, genoemd in de handleiding met illustraties van C. Jetses. In 1948 kostte deze leesoefeningen fl 0,50.

Leesplankje M.B. Hoogeveen vanaf 1940 t/m 1949.

Leesplankje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies

letterdoosje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
letterstrookje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Klassikale leespank M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
vertelselplaat M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
HandleidingM.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Eerste leesboekje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Tweede leesboekje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Derde leesboekje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Vierde leesboekje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Vijfde leesboekje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Zesde leesboekje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Klaasikale leesplank standaard M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Dicteerdoosje M.B. Hoogeveen 1933-1939. Aap Noot Mies
Eerste leesboekje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Tweede leesboekje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Derde leesboekje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Vierde leesboekje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Vijfde leesboekje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies
Zesde leesboekje M.B. Hoogeveen 1940-1949. Aap Noot Mies

Copyright © 2013— Ger van Wijngaarden